Türkiye’de İş Kazaları: Yüzde 90’ı Basit Tedbirsizlikten Kaynaklanıyor
Türkiye’de her yıl on binlerce insanın yaralanmasına veya hayatını kaybetmesine neden olan iş kazaları, ülke ekonomisi için de ciddi bir yük oluşturuyor. Yapılan analizler, bu kazaların yaklaşık yüzde 90’ının, alınması gereken basit ve gereksiz görülmeyen tedbirlerden kaynaklandığını ortaya koyuyor. Aydın’da iş sağlığı ve güvenliği alanında öncü firmalardan Polat OSGB’nin Sorumlu Müdürü ve İş Güvenliği Uzmanı Emin Tükel, bu konuya dikkat çekerek, iş güvenliği tedbirlerinin bir masraf değil, geleceğe yapılan stratejik bir yatırım olduğunu vurguladı.
İş Güvenliği Kanunu ve Tedbirlerin Önemi
30 Haziran 2012 tarihinde yürürlüğe giren ve 2025 itibarıyla tüm iş yerlerinde zorunlu hale gelen 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, iş hayatında güvenliği sağlamayı hedefliyor. Emin Tükel, bu kanunun yürürlüğe girdiği 2013 yılından bu yana geçen yaklaşık 13 yıllık süreçte, iş güvenliğinin ne denli hayati bir konu olduğunun daha net anlaşıldığını belirtti. Tükel, “İş kazaları ve meslek hastalıkları istatistiklerine göre, ülkemiz ne yazık ki Avrupa’da ilk sıralarda yer alıyordu. Bu durum, hem insani açıdan büyük kayıplara hem de yıllık 10 milyar doları aşan ekonomik bir maliyete neden oluyordu. Oysa bu maliyetin sadece yüzde 25’i, yani yaklaşık 2.5 milyar doları, alınacak tedbirlere harcansaydı, hem can kayıpları önlenecek hem de ülke ekonomisi 7.5 milyar dolar gibi önemli bir tutarda tasarruf sağlayacaktı,” ifadelerini kullandı.
Farkındalık Eksikliği ve ‘Bana Bir Şey Olmaz’ Sendromu
Polat OSGB Sorumlu Müdürü Emin Tükel, iş güvenliği alanında karşılaştıkları en büyük sorunun ‘farkındalık eksikliği’ olduğunu dile getirdi. İşverenlerin iş sağlığı ve güvenliği (İSG) hizmetlerini bir maliyet kalemi olarak görme eğiliminde olduklarını belirten Tükel, “Oysa alınmayan her önlem, ileride çok daha büyük bir maliyete ve telafisi imkansız sonuçlara yol açıyor. Sadece basit görünen önlemlerin alınmaması, elektrik panolarının düzenli kontrol edilmemesi, makine koruyucularının yerinde olmaması, yüksekte çalışma ekipmanlarının standartlara uygun kullanılmaması, kimyasal etiketlerinin güncel olmaması gibi durumlar, ciddi kazalara davetiye çıkarıyor. Çalışanlara verilen düzenli eğitimlerle farkındalığın artırılması, bu tür vakaların önüne geçilmesinde kritik rol oynuyor,” dedi.
Risk Alma Davranışı ve Kişisel Koruyucu Donanımın Önemi
Tükel, Türkiye’deki iş kazaları oranlarının yüksek olmasında, çalışanlardaki ‘bana bir şey olmaz’ anlayışının ve alışkanlık kaynaklı risk alma davranışının büyük payı olduğunu vurguladı. Kişisel koruyucu ekipmanların (KKD) kullanımının bir zorunluluk olduğunu belirten Tükel, “KKD takmamak bir cesaret göstergesi değil, istatistiksel olarak büyük bir kumardır. Bu kumarın kaybedeni ise genellikle çalışanlar oluyor. İşverenlerin ve çalışanların kanunlara riayet etmesi, iş güvenliği tedbirlerini bir zorunluluktan ziyade bir yaşam biçimi olarak benimsemesi, hem bireysel hem de toplumsal refahımız için büyük önem taşıyor,” şeklinde konuştu. Ülke genelinde yaşanan iş kazalarına karşı alınacak etkili önlemler ve farkındalığın artırılması, hem çalışanların sağlığını koruyacak hem de ülke ekonomisine katkı sağlayacaktır.
